31e zondag door het jaar

2017: Lutherjaar. Op 31 oktober 1517 heeft Maarten Luther, een Augustijner Monnik en docent in Wittenberg, 95 stellingen aangaande hervormingen van de kerk aan de kerkdeur bevestigd en opgeroepen daarover met hem in gesprek te komen. Die daad wordt algemeen gezien als het begin van de Reformatie. Op 31 oktober, maandag aanstaande, begint dan ook het Lutherjaar, waarin 500 jaar reformatie wordt herdacht.

Het begin van de zestiende eeuw was een uiterst roerige tijd in West Europa. Niet alleen in de kerkelijke wereld heerste grote onrust, ook in de seculiere wereld was er sprake van oproer alom. De boeren kwamen in opstand tegen hun feodale heren. De adel en de kerkelijke overheden kwamen steeds heviger onder vuur te liggen, omdat zij vaak eerder zichzelf goed verzorgden dan hun onderdanen.

Alleen in de context van die sociale en maatschappelijke onrust kon de daad van Luther zulke ernstige gevolgen krijgen. Alle pogingen van Luther zelf en van hervormingsgezinde bisschoppen om tot een positieve oplossing te komen en onderlinge meningsverschillen uit te praten, liepen op niets uit. In plaats van de kerk te hervormen werd de kerk verscheurd en was de Lutherse kerk een feit geworden.

Nu, vijf eeuwen later, nu we in totaal andere omstandigheden leven met volstrekt andere problemen, nu zijn wij in staat om veel objectiever tegen de verschillen tussen onze kerken aan te kijken, elkaar dieper te verstaan en te ontdekken dat we het vrijwel in alles met elkaar eens zijn. Als wij ons dan ook, mét paus Franciscus, aansluiten bij de viering van 500 jaar reformatie, dan vieren we niet de scheiding, die een blijvende pijn veroorzaakt, maar dan vieren we dat we in toenemende mate de eenheid van de kerk van Jezus Christus hervinden en in onze verscheurde wereld present kunnen stellen.

Gregory A. Brenninkmeijer SJ

Foto: Luther spijkert zijn “95 stellingen” op de deur van de slotkerk te Wittenberg (Ferdinand Pauwels, 1872)

Pope jokes in ecumenical meeting: Who is better – Catholics or Lutherans?

 

About the Author

Krijtberg
Krijtberg
administrator